Travma

Travma Nedir?
Travma normal homeostatik mekanizmaların kaybına fizyolojik gereksinimlerin artmasına ve anormalleşmesine neden olan bir multisistem hastalığıdır.

Kırk yaşın altındaki erkeklerde birinci ölüm sebebi travmadır. Yaklaşık olarak her ülkede hastaneye yatırılan hastaların %15’inin yaralanmış kişiler olduğu bilinmektedir.


Yaralanmanın Mekanizması
Künt travmalar;
Künt travmada doku ezilmeleri, kırıklar, kırık uçlarına bağlı çevre doku yaralanmaları olabildiği gibi hareketli organların öne doğru ani hareketi ve zorlanması yırtılma ve kopmalara neden olabilir.

Otomobil kazalarında olan künt gögüs travmalarından en sık görülen “ yelken göğüs”tür. (direksiyon yarası). Emniyet kemeri motorlu araç kazalarında mortaliteyi önemli oranda azaltmakta ise de vertebralarda makaslama mekanizması ile kırıklara ve mezenterik zorlama ve yırtılmalara neden olduğu bilinmektedir. Künt travma karın üzerine doğrudan geldiği zaman bu şiddetli enerji karın içi organlarda yüklenerek ani ezilmeye neden olur. Sıklıkla da dalak ve karaciğerin kapsülleri yırtılır, ve organlar parçalanır.


Delici Yaralar:
Ateşli silah ile yaralanmalarda oluşacak harabiyet dokuda meydana gelen kinetik enerji ile doğru orantılıdır. Yüksek hızdaki kurşunun patlayıcı gücü bölgedeki yumuşak doku ve damarlarda büyük harabiyet yapmakla kalmayıp, oluşturduğu boşluklara giysi, kirli cisimler ve çevre artıkları da doku derinliklerine çeker. Böylece büyük bir enfeksiyon kaynağından oluşturur. Bunun tersine düşük hızdaki kurşunlar, daha az doku yaralanmasına ve kontaminasyona neden olurlar.

Delici toraks yaralanmalarında büyük kanamalar, hemotoraks pnömotoraks, veya perikard tamponadı meydana gelir.


Karın bölgesinde büyük arter ve ven yaralanmalarında süratle hipovolemi ve şok gelişebilir.


Travmanın üç özelliği;

   1. travmanın niteliği
   2. travmaya organizmanın verdiği karşılık
   3. travma sonrası meydana gelen komplikasyon ve şekellerdir.

Travmayı takiben olgular şu dört gruptan birine girerler;

   1. Acil resusitasyon gerektiren olgular
   2. Acil resusitasyon gerektirmeyen ancak hastaneye yatırılması gereken olgular.
   3. Ayaktan tedavisi gerekenler.
   4. Ölüm veya kurtarılmayacak durumda olanlar.