Girişimsel Radyoloji

Radyolojik görüntüleme yöntemleri rehberliğinde, özel malzemeler  (özel biyopsi iğnesi, kateter vs) kullanılarak yapılan tanı ve tedavi yöntemlerine verilen genel bir isimdir. Girişimsel radyoloji, angiografi, angioplasti, stent uygulanması, embolizasyon, biyopsi, çeşitli drenajlar ve vertebroplastiye kadar geniş bir tanı ve tedaviye yönelik işlemleri kapsar.

1. Tiroid biyopsisi
2. Prostat biyopsisi
3. Meme lezyon işaretleme
4. Meme biyopsisi
5. Toraks biyopsisi
6.  Perkütan nefrostomi
7. Abse drenajları
8. Diğer iğne biyopsileri
 
1.Tiroid biyopsisi

Tiroid biyopsisi Anabilimdalımızda  10-15 dakika içinde Ultrasonografi rehberliğinde yapılmaktadır. İşlemin US rehberliğinde olması  damar yada diğer organların yaralanma ihtimalini ortadan kaldırmaktadır. Biyopsi işlemi esnasında patoloji uzmanı da aynı odada hazır bulunmakta ve mikroskopik incelemeyi gerçekleştirmektedir. Mikroskopik inceleme ile alınan materyalin yeterli olup olmadığı konusunda biyopsiyi yapan radyoloji uzmanını hemen bilgilendirilir. Bu sayede tekrarlanan girişimler önlenir. Güvenli ve emin bir şekilde işlem sonlandırılır.

2. Prostat biyopsisi
 
Prostat kanseri tanısı koymak için, ultrasonografi eşliğinde prostatdan doku alınması işlemidir. Prostat kanseri teşhisi protatdan alınan dokunun histopatolojik olarak değerlendirilmesi ile patoloji uzmanı tarafından konur.
 
Rektumdan (makattan) yapılır. Prostat değerlendirilmesi için özel olarak yapılan prob ile rektumdan girilir, ultrasonografi ile prostat değerlendirilir. Bu sırada prostata lokal anestezi yapılır. Ultrasonografik değerlendirme sonucunda, uygun görülen yerlerden özel biyopsi iğnesi ile en az altı adet, 1 mm çapında, 15 – 20 mm uzunluğunda doku örnekleri alınır. 
 
Yapılan lokal anetstezi nedeniyle işlem sırasında ağrı duyulmaz.
 
 
Prostat biyopsisi için bir hazırlık yapmak gerekir mi ?
 
Biyopsi rektumdan yapılacağı için mutlaka bir hazırlık gerekir.
Biyopsi sırasında rektumun boş olması istenir. Bu nedenle ya bir gün öncesinden müshil kullanılır ya da biyopsi sabahı lavman (Libalaks lavman pomad) yapılır. Kronik kabızlığı olanlara ikisi bir arada da yapılabilir.
 
Doktorunuzun başka bir önerisi yoksa biyopsi öncesi hazırlıkta ;
Biyopsiden 1 saat  önce kalçadan antibiyotik yapılır ( Rocephin Flk. 1 gr. İ.M. ) , biyopsi akşamı bir tablet Tarivid 400 mg Biyopsi gününden sonraki 2 gün süre ile sabah 1 tablet , akşam bir tablet Tarivid 400 mg ( toplam 5 adet ) kullanılır. Bu tedaviye rağmen çok ender de olsa ateşiniz yükselebilir. Ateş 24 – 48 saat içinde 38.5 derceyi geçerse doktorunuz ile mutlaka irtibat kurunuz.
 
Tetkike aç olarak gelmeniz gerekmez. Hasta biyopsi sabahı normal kahvaltısını yapabilir, devamlı kullandığı ilaçlar varsa bunları alabilir. Biyopsi öğleden sonra ise öğlen yemek yiyebilir. Biyopsi sonrası birkaç gün süreyle idrarda ve büyük apdestde kan olabilir, kendiliğinden geçecektir.
 
Daha detaylı bilgileri biyopsi yapacak doktordan alabilirsiniz.
 
 
Prostat biyopsisi nedir, nasıl yapılır ?
 
Prostat kanseri tanısı koymak için, ultrasonografi eşliğinde protatdan doku alınması işlemidir. Prostat kanseri teşhisi protatdan alınan dokunun histopatolojik olarak değerlendirilmesi ile patoloji uzmanı tarafından konur.
 
Rektumdan (makattan) yapılır. Prostat değerlendirilmesi için özel olarak yapılan prob ile rektumdan girilir, ultrasonografi ile prostat değerlendirilir. Bu sırada prostata lokal anestezi yapılır. Ultrasonografik değerlendirme sonucunda, uygun görülen yerlerden özel biyopsi iğnesi ile en az altı adet, 1 mm çapında, 15 – 20 mm uzunluğunda doku örnekleri alınır. 
 
Yapılan lokal anestezi nedeniyle işlem sırasında ağrı duyulmaz.
 
 
Prostat biyopsisi için bir hazırlık yapmak gerekir mi ?
 
Biyopsi rektumdan yapılacağı için mutlaka bir hazırlık gerekir.
Biyopsi sırasında rektumun boş olması istenir. Bu nedenle ya bir gün öncesinden müshil kullanılır ya da biyopsi sabahı lavman (Libalaks lavman pomad) yapılır. Kronik kabızlığı olanlara ikisi bir arada da yapılabilir.
 
Doktorunuzun başka bir önerisi yoksa biyopsi öncesi hazırlıkta ;
Biyopsiden 1 saat  önce kalçadan antibiyotik yapılır ( Rocephin Flk. 1 gr. İ.M. ) , biyopsi akşamı bir tablet Tarivid 400 mg Biyopsi gününden sonraki 2 gün süre ile sabah 1 tablet , akşam bir tablet Tarivid 400 mg ( toplam 5 adet ) kullanılır. Bu tedaviye rağmen çok ender de olsa ateşiniz yükselebilir. Ateş 24 – 48 saat içinde 38.5 derceyi geçerse doktorunuz ile mutlaka irtibat kurunuz.
 
Tetkike aç olarak gelmeniz gerekmez. Hasta biyopsi sabahı normal kahvaltısını yapabilir, devamlı kullandığı ilaçlar varsa bunları alabilir. Biyopsi öğleden sonra ise öğlen yemek yiyebilir. Biyopsi sonrası birkaç gün süreyle idrarda ve büyük apdestde kan olabilir, kendiliğinden geçecektir.
 
 3. Meme lezyon işaretleme

Meme dokusuna, cerrahların el ile muayenesinde saptayamadıkları ancak mamografi yada ultrasonografi incelemelerinde saptanan mikrokalsifikasyon kümesi yada kitlelerin  operasyon ile çıkarılabilmesi için görüntüleme eşliğinde klavuz teller yerleştirilir. Lokal anestezi ile ağrısız olarak yapılan bu işlemden sonra operasyon odasına geçebilirsiniz.

4. Meme biyopsisi

Elle hissedilemeyen (yalnız mamografi ya da US ile saptanan) anormal meme oluşumları için mamografi ya da US kullanılarak yapılan kılavuz tel işaretlemeleri, İİAB, kor ve vakumlu kor biyopsi yöntemleri üniversitemizde başarıyla uygulanmaktadır.

İİAB işleminin  US rehberliğinde olması  damar yada diğer organların yaralanma ihtimalini ortadan kaldırmaktadır. Biyopsi işlemi esnasında patoloji uzmanı da aynı odada hazır bulunmakta ve mikroskopik incelemeyi gerçekleştirmektedir. Mikroskopik inceleme ile alınan materyalin yeterli olup olmadığı konusunda biyopsiyi yapan radyoloji uzmanını hemen bilgilendirilir. Bu sayede tekrarlanan girişimler önlenir. Güvenli ve emin bir şekilde işlem sonlandırılır.

5. Toraks biyopsisi
Akciğerlerinizden yada göğüsduvarınızdan doku örneği almak için biyopsi iğnesinin yerleştirilmesine yönelik girişimsel bir işlemin BT eşliğinde yapılmasıdır.     

Randevunuzdan önce en az 6 saat süre ile aç olmanız iyi bir inceleme için gereklidir. Bununla birlikte kullandığınız ilaçları alabilirsiniz. Eğer şeker hastasıysanız insulin dozunuz konusunda doktorunuza danışınız.

Hazırlık için bir saat önce inceleme yerine gelmeniz gerekmektedir. Radyoloji bölümünde ilgili personel bazı kan değerlerinizi isteyebilir. Ayrıca yapılacak işlem size ayrıntılı bir şekilde anlatılacak ve yazılı bir onayınız istenecektir.     

Girişimsel işlemler genllikle ilgilenilen alanın boyutuna ve alınacak doku örneği sayısına bağlı olarak 30 ile 90 dakika arsında değişir. Biyopsi sonrasında herhangi bir komplikasyonun oluşmaması için 2 ile 4 saat arasında bir süre gözlem altında tutulacaksınız.        

BT odasına geldiğinizde, masaya yatmanız istenecektir. İlgilenilen sıvı birikim alanına en uygun yaklaşımın belirlenebilmesi için size BT çekimi yapılacaktır. Daha sonra radyolog ilgili bölgede cildinizi temizleyecektir. Bu bölge küçük bir iğne ile uyuşturulacak ve bundan sonra herhangi bir ağrı yada rahatsızlık hissetmeyeceksiniz. Daha sonra bu bölgeden doku örneği alınacak alan uzanan bir biyopsi iğnesi yerleştirilecektir. Bu sırada basınç hissi duyabilirsiniz. Eğer iğne doğru yere ulaşırsa doku örnekleri alınacaktır. Doku örnekleri incelenmek üzere patologa iletilecektir. İşlem bittiğinde iğne çıkarılacak ve cildiniz yeniden temizlenecek, bu bölgeye koruyucu bir band yapıştırılacaktır.    

6. Perkütan nefrostomi

Karın arka yan duvarından (böğürden) böbrek içine idrar drenaj tüpü (kateter) koyma işlemi Anabilimdalımızda başarı ile gerçekleştirlmektedir. 
Böbrek çıkımı ile mesane girimi arasındaki idrar yolundan idrarın akışını tam ya da kısmi engelleyen bir durum veya böbrekle mesane arasındaki idrar yollarından idrarın karın içine kaçağı gibi durumlarda böbrekler üzerindeki baskıyı rahatlatmak amaçlı olarak yapılır.

Dikkat edilmesi gerekenler:
1. Normal yoldan idrar akışının sağlanmasına kadar nefrostomi kateterin çıkmaması.
2. 3 günde bir pansumanın yaptırılması.
3. Nefrostomi kateterin 3 – 4 haftada bir değiştirilmesi.

7. Abse drenajları

Vücudun herhangi bir yerinde olan lokalize püy, pus , iltihab veya cerahat yığıntısının oluşturduğu yapıya abse denir. Bu abselerin ameliyatsız olarak, görüntüleme rehberliğinde yerleştirilen kateter ile boşaltıması anabilimdalımızda güvenle gerçekleştirilmektedir.

8. Diğer iğne biyopsileri:
Karaciğer , pankreas, mide, barsaklar , rahim ve yumutalıklar ile daha birçok dokudan görüntüleme eşliğinde biyopsiler alınabilir. Kanser ve diğer hastalıkların kesin tanı alması için gereken biyopsi işlemleri  anabilimdalımızda güvenle gerçekleştirilmektedir.